ARAÇLARIN YAĞ YAKMA SORUNUNUN AYIPLI MAL OLARAK NİTELENİP NİTELENEMEYECEĞİ -ÖRNEK MAHKEME KARARI

Ayıplı malın iadesine ilişkin özellikle yağ yakma-eksiltme sorunu olan araçlarda davalı firmanın savunmaları şu şekilde olmaktadır: Öncelikle bu firmaların davanın zamanaşımına uğradığına dair itirazları olmaktadır. Oysa dava konusu araçlar gizli ayıplı olduklarından ve servis istasyonları tüketicileri sürekli sonuçsuz tamirlerle oyalamış olduklarından ve servislerin bildikleri veya rahatlıkla tespit edebilecekleri üzere araçtaki yağ yakma(eksiltme) olarak görünen ve motorda revizyona kadar gidilmesine neden olan ayıp üretim hatasından kaynaklanmaktadır. Fakat servisler tüketiciye bu konuda aydınlatıcı hiçbir bilgi vermemekte ve tüketicileri sonuçsuz tamirlerle oyalamaktadır. Bu nedenle satıcı veya ithalatçılar iyiniyetli kabul edilemez. Aynı şekilde bakınız Yargıtay Hukuk Genel Kurulu Esas: 2004/4-29 Karar: 2004/83 Tarih: 18.02.2004 kararı. Ve Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E:2005/10201 K:2006/9437 T:21.09.2006

Bunun dışında firmalar 100 km de aracın yağ eksiltebileceğini bu nedenle her yakıt alışında aracın yağının kontrol edilmesi gerekeceğini salık vermektedirler. Günümüz otomotiv teknolojisi düşünüldüğünde bu beyanların kabul edilmesinin imkanı yoktur.  Bu firmalar bu beyanlarını acaba reklam ve broşürlerine de yazabilmekte midir?

Ayrıca 10.000 km de bir bakıma giden bir araba “1.000 km’de 1Lt yağ eksiltme yapabileceği” ni kabul edersek 4.000 km sonra arabaya yağ eklemek hatta motorun yağ basınç uyarısını yakmadan yani 3000 km de arabaya yağ eklemek gerekir. Sonuç olarak 3000 km sonra arabada 1Lt yağ kalacağından motor yatak sarar ve tabiri caizse ölür. Bu nedenlerle firmaların bu savunmalarını da kabul etmek mümkün değildir.

Ayrıca yine araçlarda yağ eksiltme sorunu ”gizli ayıp” değilse firmalar neden bu araçların motorunu revizyona sokmakta ve turbo ve yakıt pompasına varana ciddi dek bir grup parça değiştirilmektedirler.

Firmalar savunmalarında "Tüm motorların kullanım şartları ve kullanıcının stiline bağlı olarak bir miktar yağ eksiltmesi yapabileceği çok açık teknik bilgidir.” demektedir. Bu “bir miktar yağ eksiltme” firmaların tabiriyle 1000km de 1Lt mi olmaktadır. Bu paragrafta 2 farklı cümle birbiriyle çelişmektedir. Açık şekilde arabalarının aşırı yağ yaktığının kabulü vardır.

            Firmalar “Dava konusu araçta ayıp ya da arıza bulunmamaktadır” demektedir. Arabada aşırı yağ eksiltmeden dolayı  1-Turbo  2- Yakıt pompası 3-Motor inerek piston segment ve aksesuarları değiştirmektedir. Bütün bunlara rağmen yine de yağ eksiltmesi çözülememektedir.

            Ancak her halükarda özellikle turbolu dizel araçlarda motorun yapısı ve teknolojisi gereğince bir miktar yağ eksiltmenin normal olduğu, bunun da azami 1Lt/1000km olduğu araç ile birlikte verilen kullanıcı el kitabında belirtilmiştir” denilmektedir. Bunu doğru kabul etsek dahi neden aynı kasa 2007, 2008 ve 2009 model (dizel) araçlarınızda aşırı yağ eksiltmeye yada yağ eksiltmeden dolayı yoğun şikayet yoktur. Bu modellerin motoru farklı (190 tork). Bu model arabalarda turbolu dizel araçlarıdır. Maalesef 2010, 2011 ve 2012 model aynı dizel arabaları farklı bir motor 205 tork’a sahiptir ve tüketicilerin yoğun bir şekilde yağ eksiltme sorunundan dolayı şikayetçidir. Kimisinde bu sorun kroniktir ve müvekkilin arabasında olduğu gibi aşırı olunca da “çözüm üretiyoruz” adı altında tüketici arabalarını AR-GE arabası olarak değerlendirilmektedir. Ayrıca yine arabayı satarken “Toyota Corolla 1000 km de 1Lt yağ eksiltir” şeklinde tüketiciler neden aydınlatılmamaktadır veya neden broşürlerinde bu husus belirtilmemektedir.

             Dosyalara sunduğumuz bazı servis raporlarında yağ seviyesi tespiti yaptırılmıştır. “Low oil level” uyarısı yani “düşük yağ seviyesi” ışığı yanınca arabanın motorunda sadece 2 Lt yağ çıkmaktadır. Genel olarak dizel motorların 4.1 Lt yağ aldığını düşünürsek, yaklaşık 5750 km sonra motorda 2.1 Lt yağın olmaması motorda çok ciddi bir sorunun olduğunu gösterir.

 

Araçta “Düşük yağ basıncı” ışığı yandığında motorda nerdeyse yağ kalmadığının (tahmini 1 Lt) motorun her an iflas edebileceğinin belirtisidir ki bu can ve mal güvenliği açısından tehlikeli ibr durum yaratmaktadır.

 

Sonuç olarak; Otomotiv tüketicisinin -0- km otomobil almaktaki muradı kendisinin ve ailesinin can ve mal güvenliğini teslim ettiği aracı en azından garanti süresi içerisinde sorunsuz olarak kullanmaktır. Tüketicinin bunu istemek en doğal hakkıdır. Kaldı ki otomobil hareket halinde bir meta olduğu için arıza yapması halinde bir dağ başında veya ıssız bir yerde kalınabilir. Bu durumun kişilerin can ve mal güvenliğini tehlikeye atacağı açıktır. Yine acil bir sağlık durumunda aracın yağ eksiltmesi nedeniyle aracın durdurulmak zorunda kalınması, bu araç ile bir hasta taşınmak zorunda kalınması halinde nelere mal olacağını düşünmek dahi istemiyoruz.  Bu durumda tüketicinin yakını belki annesi-babası belki çocuğu hastaneye dahi yetişemeyebilir. -0- km bir araç almış tüketicinin böyle sorunlarla karşılaşması onun maldan beklediği faydayı sağlayamadığı anlamına gelir. Bu durumunda ayıplı mal kapsamına gireceği açıktır. Bunun yanında ayıplı malın neden olduğu tüm zararlardan da satıcı sorumludur. 

 

Konu hakkında örnek bir mahkeme kararını ekte sunuyoruz. 

 

 

TÜRK MİLLETİ ADINA 

YARGILAMAYA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ

İSTANBUL 5.TÜKETİCİ MAHKEMESİ KARARIDIR

   

           T.C.

       İSTANBUL

5. TÜKETİCİ MAHKEMESİ

 

 

ESAS NO: XXXX

KARAR NO: XXX

HAKİM: XXX

KATİP: XXX

DAVACI: XXX

VEKİLİ: Av. YUSUF AYIK - Halaskargazi Cad. Küçük Bahçe Sk. No:29

 Topdemir İş Merkezi D:18-19 34360 Şişli/ İSTANBUL

DAVALI: TOYOTA TÜRKİYE PAZ.VE SATIŞ A.Ş

VEKİLİ: XXX

 

DAVA: Ayıplı Mal

DAVA TARİHİ: 05/06/2012

KARAR TARİHİ: 03/12/2013

KARARIN

YAZILDIĞI TARİH: 02/01/2014 

 

Davacı tarafından davalı aleyhine açılan alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda dosya incelendi.    

DAVA

Davacı vekili tarafından verilen dava dilekçesi ile, davacının 29.12.2009 tarihli fatura ile 48.500-TL bedel ödeyerek XXX plaka nolu 2010 model Toyota marka Corolla 1.4 4D Elegant tipi aracı satın aldığı, aracın 05.01.2010 tarihinde teslim edildiği, aracın fatura bedelini 46.229,04-TL olduğu, kapı ve tampon bandı, park sensörü, yan band, tampon, köşe koruyucu, park sensörü kiti, xenon, set faturası ayrı olarak 600,01-TL bedelli olarak kesildiği, ödemlerin banka vasıtasıyla yapıldığı, davacının araca paspas, boya koruma, detaylı iç temizlik, kaput filmi, bagaj havuzu eklettirdiği, aracın 10000 km öncesinde yağ uyarısı verdiği, 17223 km'de hafif meyilli yolda aracın çekmediğinin farkedildiği, arabanın aorlandığı, ön kısmından duman çıktığı, motor ışığı yandığı, aracın geriye kaçması nedeniyle kaza tehlikesi atlatıldığı, aracın stop ettiği ve çalışmadığı, yol yardımı motorun soğumasını  beklemesi, en kısa sürede servise gitmesini önerdiği, servis tarafından arıza giderildiğinden bahisle aracın teslim edildiği, 21295 km'de iken araçta yağ uyarı ışığının yandığı, serviste araçların yeni performanslı araç olduğu, normal bulunduğunun bildirildiği, kayda alınmadığı, 28500 km'de yine uyarı lambasının yandığı, 1750 mlt ücretsiz yağ eklendiği, 30000 km bakımında aşırı yağ eksiltmesinden dolayı (2,5 lt) yeni sistem turbo ve yakıt pompası değiştirilmesinin gerektiğinin söylendiği, parçaların garanti kapsamında değiştirildiği, 36500 km'de yeniden yağ uyarısını verdiği, 2,5 lt yağ eksiltmesinin olduğu söylendi, motorun açılıp bakılmasının gerektiğinin bildirildiği, davacının sorunun teşhisi amacıyla izin verdiği, onayı alınmadan motorda bir çok parçanın değiştirildiği, 26.05.2012 tarihinde 40000 km bakımı için servise götürüldüğünde önceki geçmişinden dolayı 36800 km'de servisten teslim alındığı, yağ çubuğuna bakıldığından 1000 mlt civarı eksik olduğunun söylendiği, teknik açıdan bir sorun olmadığının , yağ ve yağ filitresiyle ilgili bir işlem yapılmayacağının bildirildiği, servis müdehalelerine rağman sorunun giderilemediği, araçtaki gizli ayıpların davacıdan gizlendiği, davacının ayıplar nedeniyle araçtan yararlanamadığı bildirilerek aracın davalıya iadesi ile ayıpsız misliyle değişimini, mümkün olmaması halinde ayıplı araç için ödenen satış bedelinden şimdilik 46.229,04-TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsilini istemiştir

SAVUNMA/

Davalı vekili tarafından süresi içinde verilen cevap dilekçesi ile, zamanaşımı süresinin dolduğu bildirilerek ileri sürülen zamanaşımı definin yanı sıra, dava konusu araç ile verilen kullanıcı el kitabında aracın azami olarak 1000 km'de 1 litre yağ eksiltebileceği, arıza olmadığı, yağ çubuğunun her yakıt alışında kontrol edilmesi gerektiğinin belirtildiği, tüm motorların kullanım şartları ve kullanıcı stiline bağlı olarak yağ eksiltmesinin olabileceği, ayıp olarak değerlendirilemeyeceği, tüm markaların kullanıcı el kitabı incelendiğinde belirli eşik değerler verildiği, kimi markalar 1000 km'de 0,6 lt yağ tüketimi derken kimi markaların bunu 1 lt verdiği, araç yol bilgi ekranındaki yağ değişimi ve seviyesini gösteren ekranların kullanıcıyı uyaran ve bilgilendiren ekranlar olduğu, yağ seviyesi ekranının görünmesinin arıza bildirmediği, Toyota markasının bazı markalardan farklı olarak bilgi ekranında uyarıların daha erken çıktığı, bunun kullanıcı güvenliği için alınan önlem olduğu, aracın servis kayıtları incelendiğinde yağ seviyesi nedeniyle servis girişi yapmış olduğu, 22.08.2011 tarihinde dava konusu aracın 8755 km'de 1.75 litre yağ eksilttiği, 1000 km'de 0,199 litre yağ eksiltme anlamına geldiği, 13.02.2012 tarihinde müracaatta 6755 km'de 1 lt yağ eksildiğinin tespit edildiği, 1000 km'de 0,148 lt yağ eskiltme anlamana geldiği, araçtaki yağ eksiltmenin motorun normal çalışma sınırları içinde olduğu, bilirkişi tarafından yağ tüketiminin normal sınırının belirlenmesinin mümkün olmadığı, tüketimin pek çok etkene bağlı olduğu, dava konusu araçta ayıp yada arıza bulunmadığı bildirilerek davanın reddine karar verilmesi istenmiştir.

DELİLLER/

1-Dava dilekçesi ekinde ibraz edilen fatura, uygunluk belgesi, iş emri, araç teslimat formu, alındı makbuzları, ruhsat, sigorta poliçesi fotokopileri.

2-Davacı tarafından 27.06.2012 tarihli dilekçe ekinde ibraz edilen araç çekme ve teslim tutanağı, teslimat formu, irsaliyeli fatura fotokopileri.

3-Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi cevabi yazısı.

4-Araç trafik kaydı.

5-Anadolu Sigorta AŞ'nin 27.12.2013 tarihli cevabi yazısı ve eki.

6-Davacı vekili tarafından 28.03.2013 tarihli dilekçe ekinde verilen iş teslimat formu.

7-Bilirkişi incelemesi;

Bilirkişiler Prof. Dr.XXX Prof. Dr. XXX Prof. Dr. XXX tarafından düzenlenen 10.06.2013 tarihli raporda iş emirlerinde mevcut yetkili servis tarafından turbo şarj ünitesi, vakum poması, piston ve sekman takımı değişimi yapıldığına dair notların dava konusu aracın motorun yağ eksilmesinin birden fazla arızalı parçadan kaynaklandığını gösterdiği, bu türden yağ tüketmenin yüksek oluşuna yönelik arızaların yağlama sistemi üzerinde bulunan motorun hareketli elemanları ve kompenentlerinden yağ kaçağı olması sonucunu ortaya çıkardığı, üretim aşamasında çok sık olmasa da gözden kaçabildiği, üretim hatası niteliğinde arıza olduğu, aracın inceleme günü itibariyle emsal araçlara göre daha fazla motor yağı tükettiği, yağ eksiltme arızasının oldukça erken oluşan bir arıza olması ve satın alma aşamasında farkedilemeyeceği bildirildiğinden gizli ayıp olarak değerlendirilmesi gerektiği, davacı şikayetinini yapılan müdehalelere rağmen yetkili servis tarafından giderilemediği, uzun mesafeli yolculuklarda yol ve hava şartlarına bağlı olarak eksiltmenin daha fazla olabileceği, yolda kalmaya neden olabileceği, dava konusu araçtan tam anlamıyla yararlanmanın mümkün olmadığı, TKHK'nun 4.maddesinde açıklanan ayıplı mal tanımlaması kapsamında değerlendirilmesi gerektiği, değer kaybına rastlanacak hasar bulunmadığı bildirilmiştir. 

Adı geçen bilirkişiler tarafından düzenlenen 11.10.2013 tarihli ek raporda kök rapordaki görüşlerini muhafaza ettikleri, yağ eksiltme sorununun devam ettiği, hasar dosyasına göre dava konusu araçtaki değer kaybının 2.000-TL olacağı görüşüne varıldığı bildirilmiştir.

GEREKÇE/

Dava, davacı tüketici tarafından davalı aleyhine açılan misliyle değişim veya bedel iadesi davasıdır.

Davacının 29.12.2009 tarihli fatura ile 46.229,04-TL bedel ile 2010 model Toyota marka Corolla 1.4 4D Elegant tipi aracı satın aldığı, aracın 05.01.2010 tarihinde teslim edildiği, aracın 20.10.2010 tarihinde servise verildiği, garanti süresi içinde servis formalarına göre 4 kez yağ eksiltme şikayeti ile servise başvurulduğu, yetkili servis tarafından turboşarj ünitesi, vakum pompası, piston ve sekman takımının değişiminin yapıldığı ihtilafsız olup mevcut deliller ile de sabittir.

Taraflar arasındaki ihtilaf esas itibariyle, zamanaşımı süresini gerçekleşip gerçekleşmediği, ayıplı olup olmadığı, misliyle değişim koşullarının bulunup bulunmadığı noktasında toplanmaktadır.

4077 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanunun Ayıplı Mal başlıklı 4. maddesine göre, "Ambalajında, etiketinde, tanıtma ve kullanma kılavuzunda ya da reklam ve ilânlarında yer alan veya satıcı tarafından bildirilen veya standardında veya teknik düzenlemesinde tespit edilen nitelik veya niteliği etkileyen niceliğine aykırı olan ya da tahsis veya kullanım amacı bakımından değerini veya tüketicinin ondan beklediği faydaları azaltan veya ortadan kaldıran maddi, hukuki veya ekonomik eksiklikler içeren mallar, ayıplı mal olarak kabul edilir.

Tüketici, malın teslimi tarihinden itibaren otuz gün içerisinde ayıbı satıcıya bildirmekle yükümlüdür. Tüketici bu durumda, bedel iadesini de içeren sözleşmeden dönme, malın ayıpsız misliyle değiştirilmesi veya ayıp oranında bedel indirimi ya da ücretsiz onarım isteme haklarına sahiptir. Satıcı, tüketicinin tercih ettiği bu talebi yerine getirmekle yükümlüdür. Tüketici bu seçimlik haklarından biri ile birlikte ayıplı malın neden olduğu ölüm ve/veya yaralanmaya yol açan ve/veya kullanımdaki diğer mallarda zarara neden olan hallerde imalatçı-üreticiden tazminat isteme hakkına da sahiptir.

İmalatçı-üretici, satıcı, bayi, acente, ithalatçı ...ayıplı maldan ve tüketicinin bu maddede yer alan seçimlik haklarından dolayı müteselsilen sorumludur. Ayıplı malın neden olduğu zarardan dolayı birden fazla kimse sorumlu olduğu takdirde bunlar müteselsilen sorumludurlar."  Davalılar vekillleri tarafından, aracın 1000 km de 1lt yağ eksiltebileceği ve kullanıcı ve kullanım koşullarının etkili olduğu ileri sürülmüştür.

Konusunda uzman bilirkişi heyetince araç incelenerek düzenlenen ve hüküm vermeye yeterli bulunan bilirkişi raporu ve ek raporları ile, aracın motor yağı seviyesi uyarı ışığının emsal araçlara göre daha sık yanmasına yönelik arızanın yağlama sistemi ile ilgili parçaların üretici firma tarafından öngörülen zamandan önce eskime ve yıpranmasına bağlı olarak yağ eksiltme şeklinde sonradan ortaya çıkan üretim hatası niteliğinde arıza olduğu, bu durumun gizli ayıp olarak değerlendirilmesi gerektiği bildirilmiştir.

Gizli ayıplı olan dava konusu araçtaki şikayetin servis tarafından yapılan onarımlar ile giderilemediği anlaşılmakla, anılan hüküm uyarınca zamanaşımı süresi gerçekleşmemiştir.

Bilirkişi raporunda araçtaki değer kaybının 2.000-TL olduğu bildirilmiştir.

Her ne kadar, davacı vekili aracın misliyle tüm aksesuarları ile birlikte değişimini talep etmiş ise de, taraflar arasında satışa konu olarak düzenlenen fatura tutarında araç bedeli 46.229,04-TL olarak gösterilmiş olmakla bu bedel üzerinden değer kaybının mahsubu gerektiği sonucuna varılmıştır.

Diğer taraftan, davacının talep ettiği paspas, boya koruma, temizlik, kaput filmi için yapılan harcamalar ekstra harcamalar olup, araç kullanım süresince davacı tarafından yararlanılmıştır.

Tüm bu nedenlerle, davanın bilirkişi raporu doğrultusunda kısmen kabulüne karar verilmesi gerekmiştir.

HÜKÜM /

1-Davanın kısmen kabulü ile aracın tüm takyidatlardan ari olarak davalı şirkete iadesi ile  44.229,04-TL nin  aracın  iade tarihinden itibaren  avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak  davacıya verilmesine, 

2-Fazlaya ilişkin 2.000-TL istemin reddi ile AAÜT'nun 12. maddesi gereğince 440 -TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 

3-AAÜT'nun 12. maddesi gereğince 5.115-TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 

4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinden kabul ve red oranına göre takdiren %96 sina isabet eden ve aşağıda dökümü gösterilen 1.088,35 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak    davacıya verilmesine

5-3.021,28- TL nispi karar ilam harcının hazine adına davalıdan alınmasına, 

           Tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içerisinde Yargıtay yolu açık olmak üzere verilen karar davacı vekili ve davalı vekilinin   yüzüne karşı  açıkça okunup usulen anlatıldı.  03/12/2013      

 

Dikkat: Yukarıdaki makalenin tüm hakları saklıdır (© Hukuk Makaleleri/ Tüketicinin Tercih Hakkı -2011). Makale veya makalenin herhangi bir kısmını veya Mahkeme Kararlarını, herhangi bir iletişim ortamında (internet, basın veya yerel ortamlar) veya mahkeme dava dosyalarında Av.Yusuf Ayık'tan yazılı izin alınmadan kullanılamaz. Aksi durumlar emeğe saygısızlık ve 5846 sayılı Fikir ve San. Es. Kanunu'na muhalefet anlamına geleceği gibi uğranılan zararlar nedeniyle de herhangi bir sorumluluk kabul edilmez.

Galeri

İlgili makaleye ait galeri bulunmamaktadır.

Video

İlgili makaleye ait video bulunmamaktadır.